۱- سینوس فکی (maxillary sinuses): در زیر چشم و در استخوان گونه واقع است. سینوزیت فکی باعث ایجاد درد و احساس فشار در گونهها میشود (دنداندرد و سردرد).
۲- سینوس پیشانی (frontal sinuses): در بالای چشم و در استخوان پیشانی قرار دارد.سینوسهای پیشانی تا سن ۵-۱۰ سالگی وجود ندارند. این سینوسها از سن ۷ سالگی به بعد پدید میآیند. سینوزیت پیشانی باعث ایجاد درد و احساس فشار در بالای چشمها میشود (سردرد).
۳-سینوس پرویزنی (ethmoid sinuses): بین چشم و بینی و در استخوان پرویزنی واقع است. سینوسهای فکی و پرویزنی از بدو تولد وجود داشته و تا ۱۸ سالگی به رشد خود ادامه میدهند. سینوزیت پرویزنی باعث ایجاد درد و احساس فشار بین بینی و چشمها میشود(سردرد).
۴- سینوس شبپرهای (sphenoid sinuses): در پشت سینوس پرویزنی و چشم و در مرکز استخوان جمجمه، زیر غدهٔ هیپوفیز قرار دارد. سینوسهای شب پرهای در سنین بلوغ ظاهر میگردند. سینوزیت شب پرهای باعث ایجاد درد و احساس فشار پشت چشمها میشود
سینوزیت براساس دورهٔ بیماری به سه دستهٔ حاد (کمتر از ۴ هفته)، زیرحاد (۴ تا ۸ هفته) و مزمن (بیشتر از ۸ هفته) تقسیم میشود
ریشهٔ عفونت حاد سینوسی مانند عفونت گوش میانی (otitis media) است. در حالت عادی گوش میانی و سینوسها استریل هستند، اما در نزدیکی آنها در دهان و بینی باکتریهای گوناگونی میزیند. در شرایط عادی، مژکهای ریز مخاط را در طول پوشش بینی و مجراهای تنفسی حرکت میدهند و سینوسها را پاک نگاه میدارند. این مژکهای ضرباندار با حرکات ریتمیک به سمت عقب و جلو بهمانند یک جاروب میکروسکوپی موکوس، میکروبها، ذرات محرک، گردوغبار و مواد حساسیتزا را به دام انداخته و بهسمت سوراخهای بینی و یا پشت حلق و معده میرانند. هنگامیکه عملکرد این مژکها مختل شود، عفونت میتواند مستقر شود. در پی یک سرماخوردگی معمولی، کاهش عملکرد مژکها ممکن است به باکتریها اجازه دهد که در سطوح غشای مخاطی سینوسها باقی بمانند و سینوس چرکین ایجاد کنند. ارگانیسمهای ایجادکنندهٔ سینوزیت شامل Haemophilus influenzae، Streptococcus pneumoniae، Staphylococcus aureus، Streptococcus pyogenes و بسیاری از باکتریهای بیهوازی حساس-به-پنیسیلینِ دیگر هستند. منشأ سینوزیت همچنین میتواند وجود دندان عفونی باشد.
برای دچارنشدن به سینوزیت بههنگام ابتلا به سرماخوردگی و یا حملههای آلرژیک باید سینوسهارا در این مواقع مرتب پاک کرد
- استفاده از داروهای ضد احتقان خوراکی و یا قطره یا اسپری ضد احتقان بینی (برای دوره کوتاه)
- فینکردن و پاکیزهنگاهداشتن بینی از ترشحات
- نوشیدن آب به مقدار زیاد برای رقیق ماندن ترشحهای بینی
- پرهیز از مسافرتهای هوایی در موقع ابتلا به سرماخوردگی و آلرژی
- پرهیز از مواد آلرژیزا در صورت مبتلا بودن به آلرژی و استفاده از آنتیهیستامین و اسپری بینی برای کنترل آلرژی
با استفاده از روشهایی میتوان خطر ابتلا به سینوزیت را بهخصوص در افرادی که مستعد بیماری هستند، کاهش داد:
- مرطوب نگهداشتن هوای منزل
- استفاده از جاروبرقیهایی که فیلتر هوا دارند
- دوری از حیوانات خانگی
- در صورت داشتن آلرژی، گذراندن یک دوره درمان ضدآلرژی بهصورت تزریقی
- نکشیدن سیگار
نشانههای مشترک شامل درد صورت، سردرد، و تب در پی بیماری پیشین ویروسی دستگاه تنفس بالایی هستند. در معاینات فیزیکی، افراد مبتلا به سینوزیت، معمولاً دارای تب، ترشح بینی، و حساس شدن سینوسها هستند. نتیجهٔ معاینه میتواند توسط عکسبرداری اشعهٔ اکس از سینوسها و کشت مواد بهدستآمده از سینوسها تأیید شود
سینوزیت مزمن ممکن است به دنبال حملههای پیدرپی یا نادیدهانگاشتهشدهٔ سینوزیت حاد بروز کند، بهویژه در صورت وجود نقصهای تنفسی یا زهکشی بهدلیل پلیپهای بینی یا مجراهای بستهشدهٔ سینوسی. سینوزیت مزمن همچنین ممکن است بهدلیل آلرژی به موادی مانند قارچها یا گردهها ایجاد شود